Γεγονός είναι πλεόν ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Στήριξης (ESM), που θα ισχύσει από τα μέσα του 2013 και έπειτα. Πρόκειται για έναν μηχανισμό που διαπνέεται από μονιμότητα και έντονα θεσμική χροιά, καθώς ενσαρκώνει όλα τα αναγκαία εργαλεία που θα θωρακίζουν την εύρυθμη οικονομική σταθερότητα της ευρωζώνης σταθερότητας.
Στην πράξη, θα πρόκειται για έναν διεθνή χρηματοπιστωτικό οργανισμό με έδρα το Λουξεμβούργο, ο οποίος θεσπίστηκε με την υπογραφή Συνθήκης ανάμεσα στα κράτη που συναπαρτίζουν την ευρωζώνη.
Διαρθρωτικά, θα διαθέτει ένα πολιτικό διοικητικό συμβούλιο ως το ύπατο όργανό, το οποίο θα στοιχειοθετείται από τους υπουργούς οικονομικών των κρατών του ευρώ με δικαίωμα ψήφου, το οποίο θα διαδραματίζει τον αποφασιστικό ρόλο. Περαιτέρω, το πολιτικό διοικητικό Συμβούλιο θα ορίζει τον Γενικό διευθυντή, ο οποίος θα έχει τη διαχειριστική ευθύνη του Μηχανισμού, με ιδιαίτερα σημαντικά καθήκοντα. Επίσης, ο Μηχανισμός θα διαθέτει ένα διοικητικό συμβούλιο του οποίου επικεφαλής θα τίθεται ο Γενικός Διευθυντής. Ο Επίτροπος, αρμόδιος για θέματα οικονομίας και ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας θα έχουν το ρόλο «προνομιούχων παρατηρητών».
Προκειμένου να εξασφαλιστεί η μέγιστη δυνατή φερεγγύότητα και λειτουργικότητα του Μηχανισμού, θα χαλυβδωθεί με μια κάτι παραπάνω από σημαντική κεφαλαιακή βάση που θα ανέρχεται στο ύψος των 700 δισεκατομμυρίων ευρώ. Από αυτά, τα 620 δισ ευρώ θα έχουν τη μορφή καταβλητέων κεφαλαίων και εγγυήσεων από τα κράτη μέλη και τα 80 δισ ευρώ θα αποτελούνται από καταβεβλημένα κεφάλαια από τα κράτη μέλη. Για τα τελευταία προβλέπεται ότι τα 40 δισ θα είναι διαθέσιμα το 2013 που θα τεθεί σε λειτουργία ο μόνιμος Μηχανισμός (ESM) και τα υπόλοιπα 40 δισ θα διατεθούν τα επόμενα τρία χρόνια (2014, 2015 και 2016).
Αναφορικά με το το ποσοστό της συμμετοχής των χωρών μελών της ευρωζώνης στο κεφάλαιο του Μηχανισμού, αυτό θα υπολογίζεται, βάσει της συμμετοχής τους στο κεφάλαιο της ΕΚΤ. Έτσι λοιπόν τα κεφάλαια που θα καταβάλει η Ελλάδα στο Μηχανισμό θα αντιπροσωπεύουν το 2,8% των συνολικών κεφαλαίων. Το μεγαλύτερο ποσοστό αντιστοιχεί στην Γερμανία (27,1%), στη Γαλλία (20,4%), στην Ιταλία (17,9%) και στην Ισπανία (11,9%).
Ο Μηχανισμός θα παρέχει δάνεια, υπό την προϋπόθεση ενός αυστηρού προγράμματος οικονομικής προσαρμογής για τις χώρες που τα λαμβάνουν. Το πρόγραμμα οικονομικής προσαρμογής θα το εγκρίνει το Eurogroup, ανάλογα με τη σοβαρότητα των δημοσιονομικών ταλαντώσεων που παρουσιάζει η χώρα που προσφεύγει στο Μηχανισμό. Στα πλαίσια αυτά, σχετικά με το επιτόκιο δανεισμού, θα υπάρχει ένα σταθερό και ένα κυμαινόμενο. Το επιτόκιο θα υπολογίζεται στο κόστος χρηματοδότησης, συν 200 μονάδες βάσης για τα δάνεια ως τριετούς διάρκειας και συν 100 μονάδες βάσης για τα δάνεια διάρκειας άνω των τριών ετών.
Ο Μηχανισμός θα συνεργάζεται στενά με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) για την παροχή οικονομικής αρωγής και θα αναζητείται η ενεργός συμμετοχή του ΔΝΤ σε κάθε περίπτωση. Οι αυστηρές προϋποθέσεις θα εξετάζονται τόσο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσο και από το ΔΝΤ, σε συνεργασία πάντα με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η σημασία του ρόλου της οποίας δεν πρέπει να παραβλέπεται.
Κατόπιν εγκρίσεως του Μηχανισμού από τη Σύνοδο Κορυφής της 25ης Μαρτίου, σειρά έχει η έγκρισή του από τα εθνικά κοινοβούλια, διαδικασία που δεν αναμένεται να ολοκληρωθεί πριν από το καλοκαίρι του 2011.
Είναι οφθαλμοφανές ότι πλέον θεσμοθετείται ένα αρραγές σύστημα επίρρωσης της ευρωζώνης στο σύνολό της με επίχρισμα κυρίως προληπτικό, συστηματοποιώντας σε μεγάλο βαθμό τις ενέργειες που έλαβαν χώρα για τη διάσωση της Ελλάδας.
